یانە گردین واردەو خەڵکو ئینگلیسی،چنها سەدیٛ چێوەڵی

واردەو خەڵکو ئینگلیسی،چنها سەدیٛ چێوەڵی

167

واردەو خەڵکو ئینگلیسی،چنها سەدیٛ چێوەڵی

جە هەواڵێوە بی بی سیBBC پیجۆرە ئامان:
کە تاوتو و شیکاری زانشمەندا سەرو ئەوەمەنەو دڎانیٛ ئێزیایوە جە سەردەمو ئاسنی تا سەدەو میانی، نیشانە مدٚۆ کە خەڵکو وەڵاتو بریتانیای حەزشا بە پروتینو شۆتی و گیواو و خانەوادەو گەنمێ بیەن، یانی ئا جۆرە جە “ئانزیم”یە کە بە هەزمو چاشتێ کومەکش کەردەبۆ.
تاوتوی زانشتی جە نمونێ تازەتەری پروتینی نیشانە مدٚۆ کە ڕژیمو واردەمەنی چی دماتەرۆ(سەردەمو شارنشینی)،فرەتەر سێفی و وام و بادٚەم زەمینی و سویا بیەن.
پەرسێ کە پەی زانشمەندێ زانشتگاو”یورک”ی شۆنەو ئی هەرمانە زانشتیێ ئاماوەرۆ ئینە بێ:کە ئایا خەڵک بە واردەو شوٙت و پەنێرێ حەزشا کەردەن یا نە؟و ئینە جۆرە تکنیکێ بیەن پەی جیاکەردەیەو بەرئامەی(محصول)کشتوکاڵی؟
پروتینو واردەی گیواوییٛ پسەو:یەوێ دوەسەرێ(یولاف/Avena sativa)، نوەی و کەلەمی سەرو ئەوەمەنەی ددٚانیٛ دەورەو”ویکتوریا”ی(1837-1901) ئێزیاینێوە و ئینەیچ مسەلمنۆ کە مەردم چی دەورنە، فرەتەر حەزش بە واردەو ئی جۆرە واردا کەردەن.
جە ددٚانیٛ ئێزیایوەو یەک نمونێ جە سەردەمێ تەری ئێستفادە و واردە شۆت و یەوێ سەلەمیان و ئینەیچ یانی ئانزان چاسەردەمەنە،حەز بە واردەی وڵۆشەو یەواش کەردەن.
پروتینێ ئێزیایوە سەرو ئەوەمەنەو ددٚانێ باستانی ئینەما پەی ئاشکرا مکەرۆ کە ئانزانێ خەیلێ حەزشا بە شۆتی بیەن و بە ماوەو ٦٥۰۰ساڵێ(وەڵ جە مەسیحی)، شۆت بەشێ پایە و موهم جە واردەو ئانزانی بیەن بەجۆرێ کە تاوتوکاری سەرو یەک جە هەر یەرێ نمونێ ئێزیایوە نیشاندەرو بیەی موادی پروتوینیەن.

 hewraman
Load More In گردین

داواچیٛو بنویسە

پۆستی ئەلکترۆنیکەت بڵاو ناکرێتەوە . خانە پێویستەکان دەستنیشانکراون بە *

بابەتو دماتەری

ئایا کەشتیو حەزرەتو نوحی ئیٛرانەنە نیشتەنۆ؟

ئایا کەشتیو حەزرەتو نوحی ئیٛرانەنە نیشتەنۆ؟ بەپاو هەواڵو تیمو تاوتوکارێ”ئەنستیتو پەی…