یانە ئەدەب و هونەر ئا به‌ گه‌رده‌نم

ئا به‌ گه‌رده‌نم

165

ئا به‌ گه‌رده‌نم
ئۆسا ئنرنېت نه‌بې و بانکې نه‌بېنې و حه‌ساب و کتاب پیجؤره‌ نه‌بې که‌ ئارؤ هه‌ن. هه‌رلێۉ دوکانېۉ بیێ، مه‌شیێ پا نزیکانه‌ سۉاد دارېۉیچ بیێ تا ده‌فته‌ر و حه‌سابه‌کېش ڕاس و ڕېس که‌ردێنې. مه‌ردمیچ زه‌ڕ نه‌بې ده‌سشاۉه‌ و فره‌و جارا ماتڵ که‌رېنې تا جه‌ وه‌ختېۉه‌نه‌ و به‌ کۉۆ که‌رده‌ی و ۉره‌ته‌ی مېۉه‌، ڕۉه‌ن، په‌ژم، کاۉڕې، گېسکې و ئا جؤره‌ چېۉا زه‌ڕ فه‌راهه‌م که‌را و بتاۉا قه‌رزه‌کاشا ۉجارا. جا پۆکه‌ی دوکانداره‌کې ده‌فته‌رېۉه‌نه‌ په‌ی هه‌ر مشته‌ریېۉی په‌لېۉ به‌ نامې ئا که‌سیۆ دیاری که‌رېنې و قه‌رزه‌کاش چاگه‌ نۉیسېنې، تا که‌یېۉ که‌ زه‌ڕ بێنه‌ ده‌س و وه‌ختو په‌رداختی بێ ۉه‌رۆ.
یؤ چا دوکانا و یؤ چا دوکاندارا و هه‌ر پاسه‌ یؤ چا مشته‌ریا شارو ته‌ۉېڵېنه‌ با. کابرای مشته‌ری زه‌ڕ کیسه‌نه‌ سه‌رساعبېۉ وه‌ختو وه‌رو بان گه‌رم بیه‌ی وېش میاۉنؤ دوکانو فڵانه‌ که‌سی و چه‌نی سڵامی و وه‌شی و تشی ماچؤ: ئامانا تا حه‌سېبه‌که‌یما که‌رمې.
دوکانداره‌یچ به‌ وه‌شحاڵیۆ و به‌ ڕوېۉه‌ی گه‌شۆ خېرئامایش که‌رؤ و ده‌فته‌ره‌ی مارؤ ۉه‌رۆ و په‌لېش مدؤۉه‌ تا میاۉؤ سه‌رو په‌لو کابرای. وه‌شبه‌ختانه‌ ته‌ۉېڵې هه‌میشه‌ یاگې سه‌ۉادی و ماریفه‌تی بیېنه‌ و کابرای دوکاندار سوکه‌ سه‌ۉادېۉش بؤ و ده‌س که‌رؤ به‌ ئه‌ۉه‌ وه‌نه‌ی قه‌رزه‌کا فڵانه‌ که‌سی و ماچؤ:
تارېخو فڵان و مانگه‌و فیساری کناچه‌کې ئاما و به‌سېۉ شقارتېش به‌ردې، ئانه‌ په‌نج فلسې.
مشته‌ریه‌ یه‌ۉاشېۉۆ ده‌س منیؤ سه‌رو ملیش و ماچؤ: به‌ گه‌رده‌نم.
دوکانداره‌ درېژه‌ مدؤ په‌نه‌ و ماچؤ: تارېخو فڵانی کوڕه‌که‌ ئاما و پاکه‌تېۉ جگه‌رېش به‌ردې.
مشته‌ریه‌ به‌ هه‌مان ده‌سور ماچؤ به‌ گه‌رده‌نم، ڕاسا و ڕاس فه‌رماۉی.
دوکانداره‌ هه‌م سه‌رش ملۉ و ماچؤ: تارېخو فڵانی خانمه‌ت ئاما و فه‌ردېۉ برنجی سه‌دریش به‌رد که‌ که‌رؤ به‌ په‌نج دینارې.
مشته‌ریه‌ به‌ بې هیچ وې لېڵ که‌رده‌ی و ئاهه‌نگ فاڕای، هه‌ر به‌ هه‌مان ده‌سورو ۉه‌ڵې و سه‌رو وېش ماچؤ: ئه‌ساسش نیا و چېۉی چامنه‌ نه‌بیه‌ن.
سه‌ره‌ت نه‌ئېشنو ده‌فته‌ره‌ پی جؤره‌ تا ئاخر ونیؤۉه‌ و کابرای مشته‌ری هه‌رچیش لاۉه‌ سوک و هه‌رزان بؤ ماچؤ: به‌ گه‌رده‌نم بیه‌ن و هه‌رچیچش لاۉه‌ سه‌نگینو گران بؤ ماچؤ: ئه‌ساسش نه‌بیه‌ن.
جا خاڵانه‌و ئینه‌یه‌ به‌ڵام به‌ ڕاسی ڕاس و به‌ بې قه‌مچ و پېچ، جه‌ کتېبه‌کا ناسیؤن و ناسینالیزمو پڕؤفسؤر ـ ئېڕنېست گېڵنر ـ یه‌نه‌ ئامان و یؤ کریؤ بوانؤشاۉه‌ که‌ ماچؤ:
ده‌گا، قۆم، تیره‌، تایفه‌، ئوممه‌ت( پېسه‌ ئوممه‌تو محه‌مه‌دی)، مه‌زه‌ب، دین، زۉان، کولتورې مه‌حه‌ڵڵیې، جه‌ تارېخه‌نه‌ و به‌ گه‌رده‌نم بیېنې به‌ڵام
نه‌ته‌ۉه‌ و ناسیؤن و زۉانی یؤگرته‌ و کولتوری ۉه‌رۉه‌ڵا نه‌بیېنې.
هه‌ر پاسه‌ ماچؤ هه‌رمانه‌و نه‌ته‌ۉه‌کا هه‌رمانه‌و سه‌رده‌میه‌نه‌ و جه‌ ئوروپانه‌ تازېنه‌ و جه‌ فره‌و یاگا دنیایچه‌نه‌ تازه‌ ئیسه‌ خه‌ریکا پێ گېرؤ و هه‌رمانه‌و ناسیؤنالیزمیه‌نه‌ که‌ نه‌ته‌ۉه‌ وه‌ش که‌رؤ.
نه‌تۉه‌و ئامریکای ئا وه‌خت وه‌ش بؤ که‌ ئامریکا جه‌ به‌ریتانیای جیا بؤۉه‌ و حکومه‌تو ئه‌یاله‌ته‌کا ئامریکای وه‌ش که‌رؤ1783. ئاڵمان پېسه‌ نه‌ته‌ۉه‌و ئاڵمانی ساڵه‌و 1871پا گېرؤ.

سیامه‌ند هۆرامی  2014 

 hewraman
  • هەڵقە دوکەڵێو!

    هەڵقە دوکەڵێو؛ ڕوٙمانێوە کوڵە بە قەڵەمو بەختیار لهونی، وەڵاو گەو هەورامانینە بواندیٛوە، حە…
  • ئه‌ڎای غیرتیە و لالۆی قه‌وم دوس

    ئه‌ڎای غیرتیە و لالۆی قه‌وم دوس داستانێوه‌ جه‌ کاکه‌ موحه‌ممه‌دغه‌ریب مه‌عازی نژادی  …
  • ویرەوەریە جە ڕۆ کۆمساو 1391 ی

    ویرەوەریە جە ڕۆ کۆمساو 1391 ی ڕوێ شۆنەو کۆنگرە تارێخیەکەو مامۆسا ئۆسمان هەورامیرە (1391 .2…
Load More In ئەدەب و هونەر

داواچیٛو بنویسە

پۆستی ئەلکترۆنیکەت بڵاو ناکرێتەوە . خانە پێویستەکان دەستنیشانکراون بە *

بابەتو دماتەری

پیکوڵی:  tribulus terrestris

پیکوڵی:  tribulus terrestris پیکوڵی یام پیکوڵە، گیواوێن وەھارێنە سەوز بۆنە، سەرانسەرو دنیا…