یانە ئەدەب و هونەر  تیتیل و بیبیل

 تیتیل و بیبیل

133

 تیتیل و بیبیل

 

زارۆڵە وەشڵا بەیدێ           خاس گۆشم پەنە دەیدێ

ڕازێوە وەشە هەنە            مۆچیاریێش ئینای چەنە

دوێ بزڵێ گەشێ بێنێ         فرە نامە وەشێ بێنێ

یۆشا نامێش تیتیل بێ            ئەو یۆکەیچشا بیبیل بێ

ئەۮالێشا ژیرە بێ                 پەی ڕۆڵەکاش میرە بێ

بزیە بازە و چەقە بێ             قوتلێ و ڕەق و تەقە بێ

دەنگش باریک و گەش بێ      یاگێ لەوەڕیش کەش بێ

پاپالێش چەرمێ بێنێ            بزڵەکێش نەرمێ بێنێ

ڕۆنە گێڵێ کەش و کۆ           گیواو بوەرۆ شۆتش بۆ

تیتیل و بیبیل بوەرا                گەورێ با گەمە کەرا

بێرەگای کەرا تۆزە             نەلانە پەچە و کۆزە

بەڵام وەرگێوە هار بێ         وەڵات دەسشەو بێزار بێ

بزڵێ و کاوڕلێ وەرێ          ئەسڵەن ڕەحم نەکەرێ

قوتلێ چەقە و پیرە بێ          بەڵام کرژە و ژیرە بێ

تەرسا جە وەرگە هاری        کەوتە ویروو مۆچیاری

ئاویش واردە جە هانە          ورکەش بێ لواوە یانە

ڕۆڵێش یانەنە بێ خەم         وەرگشا نەۮیەبێ بە چەم

پێوە گەمە کەرێنێ               هەردوێ بازێ بەرێنێ

تیتیل واتش: بیبیلە               بیبیلە سەرە بیلە

بۆرێ با شەرتە کەرمێ             هەردوێما وژمی بەرمێ

هەر کەس بازی فرێ بەرۆ          ئانە ئەوەڵ شۆت وەرۆ

بیبیل واتش: دەی خاسا                هەرچی تۆ واچی ڕاسا

 

تیتیلی بازیش بەردە                   بیبیلی دیاری کەردە

نۆگەو بیبیلی یاوا                   ئاۮیچ هەر ئاننەش تاوا

بیبیل واتش: تیتیلە                 تیتیلە سەرە تیلە

چی وێما شەکەت کەرمێ            هەرودێما پێوە بوەرمێ

ئەۮا ئاما بەرەوە                       بزڵێش چڕیێ وەرەوە

شۆتی گەرمش دای پەنە                چەمیچشا نەبڕێ چەنە

سێرشا وارد کەوتێ سەما              هەر یۆ لایەرە ڕەما

واتش: ڕۆڵەکام بەیدێ              گۆش بە مۆچیاریم دەیدێ

وێتا تەنیا نەلدێ بەر               ڕەنجم نەکەردێ بێ وەر

ڕۆڵە وەرگەکە شێتا                    هاگاتا بۆ جە وێتا

بەرەش پەی نەکەردێوە           ئاما وێتا شاردێوە

واتەم جە ویر نەبەردێ           پەی من بەرە واز کەردێ

بیبیلە وەشڵە تەرسا              تیتیلە ئینەش پەرسا

واتش: ئەۮا! یانەنە            مەزانمێ کێن بانەنە

مەوینمێ شاخ و شانت           چێشا نام و نیشانت

واتش: نام و نیشانم              ئینەنە قەزات گیانم

دەنگم باریک و بەرزا          پەی ئەژناسای من فەرزا

پاپالەکێم چەرمێنێ                 هەناسەکێم گەرمێنێ

وەرگەکە دەنگش زلا             وێش ناشیرین و گولا

پاپالەکێش سوورێنێ              هەناسەکێش لوورێنێ

تیتیل و بیبیل پێوە               قەوڵشا دا ئەپی شێوە

نەزیارە جە یانەنە                   نەگێڵا جە بانەنە

بزەکێ پێسەو جاران                لواوە پەی بنەو داران

گیواو و گەڵا بوەرۆ                  تا شۆتەکەیش فرە کەرۆ

بەڵام وەرگی شێت و هار            زاناش زوو ئامارە وار

قلیچکەش نیا سەروو شانەی         تەقەش دا بەرەو یانەی

تیتیل و بیبیل تەرسای                 هەردوێشا پێوە پەرسای

تۆ کێنی ڕاسە واچە                   وەرگەکە دەسەپاچە

واتش: ئەۮالێتانا                      ئەۮالە عالێتانا

واتەم ڕاسا و بێ درۆ                 سەوقاتم شۆتا و چرۆ

نا دەنگێ تۆ زلێنێ                     ناشیرینێ و گولێنێ

پاپالەکێت سوورێنێ                     هەناسێچت لوورێنێ

بەرەت پەی مەکەرمێوە              تا ئەۮالێما بەیوە

بەڵام وەرگە هارەکە                  وەرگە شێت و لارەکە

لوا پەی لەوەڕگاو کەشی             دلێ گیواوی گەشی

واردش گیواو و گەڵا                  باقێوە پووش و پەڵا

تووکی بۆرش تاریک بی             دەنگش بەرز و باریک بی

چاگەو لوا پەی ئاساوی              قەۮیم ئاساوی ئاوی

ئاساوەکەش دا پایوە                 بڕێو ئاردیش ماشایوە

پاپالێش چەرمێ کەردێ                ڕەنگەی سوورەش لابەردێ

بە فێڵ و حیلەبازی                     بزڵەکێش کەردێ ڕازی

ئێتر وێشا نەشەردەو                   بەرەکەشا پەی کەردەو

هەتا بەرە کریاوە                        تیتیل زەرد هۆرگێڵاوە

بیبیل هاوارێ کەرێ                     پەنا ئەۮالێ بەرێ

وەرگە وژمیش پەی بەردێ            هەردوێش پێوەرە وەردێ

ئەۮاو بزڵا لەوەڕیا                        سێرە بیە خەمش بڕیا

گێڵاوە ڕووبە یانەی                     داش لووتەش بۆ بێگانەی

بە ورکە یاوا وەرەو              یانەکەش دی جە بەرەو

حاڵش فرە ناساز بێ               بەرەو یانەکەیچ واز بێ

چڕیش بیبیلە وەشڵە               کۆنی؟ تیتیلە گەشڵە

دەنگشا نەوێ ڕۆڵەکێش           ڕۆڵە گورج و گۆڵەکێش

قوتلێ شێتە بیە و شێویا            هەر پێسەو هەنگی دێویا

لوا پەی جەنگەڵوو کەشی               یانەو پاڵنگ و حەشی

واتش: حەشێ و پاڵنگی                 بەیدێ مەیۮانوو جەنگی

کامتا تیتیلش واردەن؟                    کامتا بیبیلش بەردەن؟

پاڵنگی وات: هەو چەقێ                   وەسێن قسێ ناهەقێ

نە تیتیلت واردەنم                         نە بیبیلت بەردەنم

حەشێ واتش: واز بارە                   کاروو من نیا ئی کارە

نە تیتیلت واردەنم                         نە بیبیلت بەردەنم

بزێ لوا یانەو شێری                   چڕیش ئەو شێری پیری

تیتیلوو من کێ واردەن؟                بیبیلوو من کێ بەردەن؟

شێری وات: بزە چەقێ                 ئەگەر مەوریات شەقێ

لوە بزانە کێ واردێنێ                  یا کام هاری بەردێنێ

تیتیلت من نەواردەن                   بیبیلت من نەبەردەن

بزەکێ زوو وەسەرە                  پەی جەنگی وێش بەسەرە

لوا بانوو یانەو وەرگی               ئاماۮێ بێ پەی جەنگی

واتش: وەرگە بۆرێ بەر             وێت مەکەرە بێ خەبەر

تیتیلوو من کێ واردەن؟               بیبیلوو من کێ بەردەن؟

وەرگەی وات: بزە چەقێ!             گۆش دە بە قسێ هەقێ

من واردێنێ ڕۆڵەکێت                   ڕۆڵە نەرم و نۆڵەکێت

واز بارە وێچت موەروو                بێ سەر و شۆنەت کەروو

ئەۮاو بزڵا خوڕارە                       بە تووڕەیی پڕارە

هەڵمەتەش دا پەی جەنگی            هەر پێسەو ماری زەنگی

واتش: بزیەرە وەرگە                 وەرگە هارە بێ جەرگە

وەرگە تەرسا نەزیارە                    واتش: خاسا واز بارە

شەکەتەنا، کەوتەنا                         هیزی و ئارۆ نەوتەنا

مەدوە چەقە بێ زۆرێ                   ئیسە لوە سەوای بۆرێ

کەم کەرە قسێ مفتێ                  گۆشتەکەیت کەروو کفتێ

قوتلێ پێسەو دێوانەی                خەمبار لواوە پەی یانەی

نیشتەرە تەگبیر کەرۆ                    وەرگەکەی جە بەین بەرۆ

واتش: ئاسنگەر ژیرا                 ئاۮ خاسا پەی تەگبیرا

کاسێو ماسش پەی بەروو             شاخەکام تێژێ کەروو

وەرگیچ ئاما  وێشەرە                قەپەش کەردە پێشەرە

دوێ پەراسوێش هەڕدێوە          دۮانێش تاقی کەردێوە

وەرگ، خاس و خراو نەزانێ         پیسیش کەردەنە مانێ

لارە لار و سەرسەری                 بەردەش پەی ئاسنگەری

واتش: مانەکێ بەرە                  دۮانەکام تێژێ کەرە

ئاسنگەر دەسش تەنگ بێ             کارش پەی مانێ لەنگ بێ

مانێ پەڕێ جە ڕا بەرد               داواکاریش قەبووڵ کەرد

واتش: قەوڵوو من ڕاسا             بەڵام وێرەگا خاسا

وەرگەکە بێ بەهانە                   گێڵاوە لواوە یانە

وەختێو وەرگەکە لواوە              ئاسنگەر وێش کێشاوە

زوو مانێ پەڕەش بەردە               بەنوو بەرەیش واز کەردە

مانێ وای پیس بێ چەنەش            ئاسنگەر کۆر بی پەنەش

ڕەنگ و ڕوخسارش زەرد بی          جە کارەکەیش دڵسەرد بی 

بزەکێ بە تاسەوە                    بە کاسەی پەڕ ماسەوە

لوا پەی لاو ئاسنگەری               واتش: مەر چارەم کەری

سەوقاتم کاسە ماسەن                     پەی دەرد و ئێشی خاسەن

شاخەکام تێژێ کەرە                     خەموو دڵیم لابەرە

ماسەکەش وارد ئاسنگەر              گردوو دەردەکاش دا بەر

ڕۆشنای کەوتەنە چەماش             بارش کەرد باروو خەماش

واتش: بە قوتلێ خێر بەی           بێمزەڕەتە بی و بێ وەی

کۆرپەلەکێت وەشێنێ؟                 پێسەو جارا گەشێنێ؟

واتش: وەرگە هارەکە                  وەرگە پیس و لارەکە

زارۆڵەکێش واردەنا                    یانەش وێران کەردەنا

قەرار پاسەنە سەوای                 چنی ڕۆشنی هەوای

بلمێ مەیۮانوو جەنگی                 بە داوەری پاڵنگی

بەشکەم جەنگەکەی بەروو          هەردوی ئازاۮێ کەروو

واتش: خەفەت نەوەری             بێ تاقەتی نەکەری

تێژێ کەروو شاخەکات              بڕوو ئاخ و داخەکات

نووکشا کەروونە پۆڵا               مژدە بۆ ئەۮاو ڕۆڵا

لەمەو وەرگەکەی دڕی               بە شاخێ جەرگش بڕی

ئاسنگەر ئۆسایانە                    ژیر و مامۆسایانە

هەرمانەو بزێش کەردە             ورکێ دڵیش لابەردە

گێڵاوە یانەو وێشا                   نەخشەو جەنگەکەیش کێشا

وێرەگا ئاما وەرەو                 وەرگ وەسەرە جە سەرەو

ئاماوە پەی لاو ئۆسای           ئۆسای دڵ ئەوە تۆسای

ئۆسای وات: بۆرێ وەرەو        بۮیە پەیم دەمت کەرەو

واتش: دۮانێت خراوێنێ           کرمۆڵێ و سیاوێنێ

 

مشیۆ بەر باروو گردی                    جە گەورەوە تا وردی

گردوو دۮانەکاش کێشا                    وەرگەکە فرەش ئێشا

دۮانێ نمەۮینێش پەی نیا                  واتش: وێنەشا نیا

بێ خەم تەوەنی ماڕا                     گاو بە پۆسەوە هاڕا

وەرگە بە وەشی وەشی                    گێڵاوە ڕووبە کەشی

شەو و ڕۆیە دریا سەر                 بزێ و وەرگە ئامای بەر

گردوو حەیواناو کەشی                 جەمێ بیێوە بە وەشی

پاڵنگ جاڕوو جەنگیش دا              جەنگە دەس پەنە کریا

وەرگە هەڵمەتەش بەردە               بزەکێش ئەسیر کەردە

تا قەپەش کەردە پۆرە                   دۮانەکێش لکای یۆرە

گردێ کەوتێنە دەمش                  هەلسی پڕاینە چەمش

وەرگ، کێشا هەناسەی کاڵ            مەیۮانوو جەنگی بی قاڵ

قوتلێ دوورە کەوتەوە                    بە دڵی نەسرەوتەوە

وژمیش بەردە پەی وەرگی             پەی وەرگی نیمە مەرگی

بە شاخێ لەمەش دڕی                 هەناسە و جەرگش بڕی

بزڵەکێش ئاوردێ بەر                 مەیۮان بی جەژنە یەکسەر

شاۮێ بیێوە جە نۆوە                  گێڵایوە کەش و کۆوە

نەجاتشا بی جە ئێشا                 لوایوە پەی یانەو وێشا

تیتیل و بیبیل پێوە                      قەوڵشا دا بە یەک شێوە

دڵوو ئەۮالێ کەرا                       گۆڵوو کەسی نەوەرا

زارۆڵە شۆخ و شەنگا               گۆراڵە ڕەنگاوڕەنگا

تەمامە بیە ڕازەکێ                   ڕازە پەڕ نیازەکێ

قەوڵوو ئەۮالێ کەردێ                پەنا تاتەلەی بەردێ

هار و هاجیێ نەکەردێ               گۆڵوو خراوی نەوەردێ

ژیرێ بیدێ و بێگەردێ                 یا خوا نەگێردێ دەردێ

ئاۮێ شاۮێ با و وەشێ                  من بێ بەهرە چا بەشێ

 

     فەتحوڵڵا ڕەزایی

سەرنجە :  ڕازەو تیتیلو بیبیلی  ئیبراهیم شەمسی نویستێنە و کتیٛوبێوی زەریفڵەنە پەی زاڕوٙڵا بەزوانی هەورامی چاپ کریاینە ….  دەس وەشی پەی هەردووی ، ئیٛمە ڕازە شێعرەکیٛ فەتحوڵا ڕەزایی ما دسکەوتەو هەورامان نێتنە وەڵاش کەرمیٛوە .

 hewraman
Load More In ئەدەب و هونەر

داواچیٛو بنویسە

پۆستی ئەلکترۆنیکەت بڵاو ناکرێتەوە . خانە پێویستەکان دەستنیشانکراون بە *

بابەتو دماتەری

چ ڤیتامینێوە پەنەوازەن ژەنی شوٙتدەرە بوەروٙش؟

 چ ڤیتامینێوە پەنەوازەن ژەنی شوٙتدەرە بوەروٙش؟ جە ماوەو لەمپەڕینە  ژەنی هەر ئینا هوٙشو ئان…